VincentHunink.nl

Home > ONDERZOEK > VERTALINGEN | EDITIES | PUBL.LIJST | PROJECTEN ||| BRONNEN | INDEX



reeks

redactie

delen

te verschijnen

richtlijnen auteurs

contact

 


AD FONTES


 

een reeks vroegchristelijke bronteksten 
met vertaling

onder redactie van 
Paul van Geest, Vincent Hunink en Riemer Roukema

uitgeverij Meinema, Zoetermeer


De reeks

 

In de lage landen heeft het christendom eeuwenlang het denken bepaald.  In de 21e eeuw is de samenleving hier pluriformer geworden. De weg naar de kostbaarheden van de christelijke traditie en spiritualiteit is inmiddels minder toegankelijk geraakt. Vooral christelijke teksten buiten de Schrift blijven nu veelal het terrein van specialisten. Dat is jammer, want ook de schatkamers van de christelijke literatuur zijn rijkelijk gevuld.  

De reeks Ad Fontes wil de lezer terugbrengen ‘naar de bronnen’ van het christendom uit de eerste eeuwen van onze jaartelling. In de reeks worden vroeg-christelijke teksten gepresenteerd die literair interessant zijn of inhoudelijk relevant zijn voor lezers van vandaag.

Ad Fontes bevat alleen nieuwe vertalingen, verzorgd door ervaren, deskundige onderzoekers. Steeds zijn de teksten voorzien van toelichtingen en van de Griekse en Latijnse grondteksten. De lezer krijgt zo alle middelen in handen om daadwerkelijk een weg te vinden naar de schatkamers van de christelijke literatuur.

 



De redactie

 

Ad Fontes staat onder redactie van:

Prof. dr. Paul van Geest (bijzonder hoogleraar Augustijnse studies aan de Vrije Universiteit Amsterdam en de Universiteit Tilburg)

Prof. dr. Riemer Roukema (hoogleraar Nieuwe Testament aan de Protestantse Theologische Universiteit Kampen) en 

dr. Vincent Hunink (universitair docent Latijn en vroegchristelijk Latijn aan de Radboud Universiteit Nijmegen).

De reeks wordt uitgegeven door uitgeverij Meinema te Zoetermeer.

 



De delen

 

Deel 1
Eeuwig geluk
De passie van de vroeg-christelijke martelaressen Perpetua en Felicitas & drie preken van Augustinus
vertaald en toegelicht door Vincent Hunink, Elisabeth van Ketwich Verschuur en Arie Akkermans


Carthago, begin 203 na Christus. Twee jonge, christelijke vrouwen, net de twintig gepasseerd, laten zich arresteren: de adellijke Perpetua en de eenvoudige slavin Felicitas. Te samen besluiten zij te sterven voor hun geloof. Door niets of niemand laten zij zich vermurwen. De martelaarsakte die hun verhaal vertelt is een bijzonder document, vooral door het ingelaste autobiografische gedeelte, dat nog door Perpetua zelf is geschreven. De tekst biedt daardoor een unieke mogelijkheid om heel direct iets te zien van het vroeg-christelijke vuur van geloof. Daarnaast geeft de tekst een aangrijpend beeld van de terechtstelling van de martelaressen en van hun mannelijke metgezellen. De tekst van de Passio Perpetuae et Felicitatis is hier opnieuw in het Nederlands vertaald. Verder bevat deze uitgave drie preken van Augustinus, die de kerkvader heeft gehouden op de feestdag van de martelaressen. Zij zijn bij hem een symbool voor 'eeuwig geluk'. Alle vertalingen gaan vergezeld van de Latijnse bronteksten en een gedegen inleiding. Het boek wordt ingeleid door de gezaghebbende latinist Toon Bastiaensen.

Dit boek rechtstreeks bestellen bij de uitgever

 

Deel 2
Het evangelie van Thomas
Ingeleid en vertaald door Riemer Roukema

Het 'Evangelie van Thomas' is in 1945 in Egypte teruggevonden en geeft een visie op Jezus die regelmatig afwijkt van de bijbelse evangeliën. Jezus wordt erin voorgesteld als een leraar van geheime kennis die leidt tot zelfkennis en geestelijke verlossing. Dit evangelie bevat geen doorlopend verhaal, ook geen wonderverhalen, en het rept evenmin van Jezus' geboorte, dood en opstanding. In plaats daarvan telt het 114 spreuken, gelijkenissen en gesprekken waarin Jezus aan het woord is. Beter nog is het te zeggen dat die woorden aan hem zijn toegeschreven, want het is duidelijk dat Jezus ze niet allemaal zo kan hebben gezegd als ze nu staan opgetekend. Dit betekent dat dit evangelie een beeld van Jezus geeft dat gold voor een bepaalde categorie christenen uit de begintijd van het christendom. Meestal worden zij in verband gebracht met de gnostici van die tijd. In deze uitgave wordt, na een inleiding, een vertaling van dit evangelie gegeven. Bovendien worden de Koptische en Griekse teksten, waarin dit evangelie is overgeleverd, afgedrukt. 

Dit boek rechtstreeks bestellen bij de uitgever

 

Deel 3
Paula in Palestina

Hieronymus' biografie van een rijke Romeinse christin
vertaald en toegelicht door P. van der Horst

In Paula in Palestina maakt de lezer kennis met een intrigerend geschrift van de beroemde kerkvader Hieronymus dat hij kort na 400 schreef over een steenrijke christin uit Rome die na een bedevaart door het heilige land besloot in Palestina te blijven. Daar stichtte zij in Bethlehem het eerste vrouwenklooster uit de geschiedenis stichtte. Men krijgt hier zicht op extreme vormen van ascese en een vorm van spiritualiteit die even bizar als boeiend is. Het oudchristelijke levensideaal van totale onthechting van aardse goederen wordt hier op indrukwekkende wijze gestalte gegeven. De vertaling vanuit het Latijn is voorzien van enkele verklarende aantekeningen die de toegang tot de tekst vergemakkelijken en is afgedrukt naast de oorspronkelijke tekst.

Dit boek rechtstreeks bestellen bij de uitgever

 


Deel 4
De Handelingen van Andreas
vertaald en toegelicht door Lautaro Roig Lanzilotta

De Handelingen van Andreas, een apokriefe Griekse tekst uit de tweede eeuw, bieden de lezer van nu een blik in de gedachtenwereld van het gnostieke vroege christendom. De vertaling, die teruggaat op de oudste en mogelijk oorspronkelijke tekst van de Handelingen, bestaat uit vier redevoeringen van de in onze traditie weinig bekende apostel Andreas. Zij beschrijven zowel de gevangenschap van de mens in de zichtbare wereld als de manier waarop hij zich van de beslommeringen van het materiële bestaan kan bevrijden. 
Al heeft deze tekst geen canonieke erkenning gevonden, het is wel duidelijk dat een deel van de vroege christenen zich sterk aangetrokken voelde tot een christelijke boodschap met gnostieke inslag. 

Dit boek rechtstreeks bestellen bij de uitgever

 

Deel 5
Hieronymus, Marcella van Rome
vertaald en ingeleid door Esther de Boer

 

Te verschijnen

Andere delen zijn in voorbereiding

 



Richtlijnen voor auteurs

 

De teksten die in Ad Fontes worden uitgebracht zijn bedoeld voor een relatief ruim publiek (zie ook het bovenstaande ‘mission statement’). De aanpak die we van auteurs/vertalers vragen vloeit hieruit voort.

1. De vertaling is gesteld in modern Nederlands, dat volledig recht doet aan het origineel maar nadrukkelijk ook de leesbaarheid voor een hedendaags, niet-specialistisch publiek voor ogen houdt. Gebruik dus geen verouderde wendingen of archaïserende termen, vermijd Nederlandse deelwoorden en maak de zinnen niet langer dan nodig. Het splitsen van zinnen uit de brontekst (vooral om het aantal bijzinnen te beperken) zal eerder regel dan uitzondering zijn. Zorg voor een heldere indeling van de vertaling  in alinea’s. Houd het aantal aantekeningen beperkt, en neem hierin alleen informatie op die absoluut onmisbaar is om te tekst te kunnen volgen, evenals verwijzingen naar geciteerde Bijbelplaatsen en andere bronnen. De aantekeningen vormen geen commentaar, maar hebben slechts een dienende functie.  

2. De brontekst is een leestekst, die als algemeen aanvaarde standaard kan gelden. De uitgave is daardoor vergelijkbaar met Griekse en Latijnse leesedities in de Engels-Amerikaanse Loeb-serie, niet met wetenschappelijke bronnen-uitgaven. Vermijd tekstkritische toelichtingen, varianten etc., en houd liefst één editie consequent aan. De brontekst krijgt een adequate, voor de lezer behulpzame interpunctie en wordt zoveel mogelijk opgemaakt volgens dezelfde alinea-indeling als de vertaling.  

3. De inleiding leidt de lezer in tot de tekst, niet meer en niet minder. Vermijd dus polemiek, wees terughoudend in detailkwesties of strikt theologische of technische kwesties, en geef geen overzichten van de voorgeschiedenis of receptiegeschiedenis. Geef informatie die noodzakelijk is om te tekst met vrucht te kunnen lezen. Organiseer de inleiding niet volgens het geijkte schema ‘leven en werk’, maar bedenk een originelere en meer pakkende invalshoek. Laat de inleiding behalve informatief ook wervend en enthousiasmerend zijn. Technische gegevens over de gevolgde tekst en eventuele tekstwijzigingen komen in een aparte paragraaf aan het eind van de inleiding. Geef tenslotte een beknopte, liefst beredeneerde bibliografie voor wie verder wil lezen. Voet- of eindnoten zijn niet nodig. Indien voetnoten toch onvermijdelijk lijken, houd hun aantal dan tot een minimum beperkt. De inleiding is geen wetenschappelijk artikel of podium voor debat, maar vat de wetenschappelijke stand van zaken goed leesbaar samen.  

4. Denk overal om een adequate interpunctie en correcte spelling (hanteer bij voorkeur Van Dale of het Groene Boekje). Vermijd afkortingen en technische termen. Breng zo min mogelijk codes in het handschrift aan, en voorkom in ieder geval wisselingen van lettergrootte, regel-interlinie, pagina-indeling etc., evenals dubbele witregels en onnodige spaties.  

5. De auteur/vertaler wordt verzocht om tijdig de brontekst aan te leveren, liefst electronisch (speciaal in het geval van Grieks is vroegtijdig overleg gewenst). Suggesties voor een cover-illustratie, flaptekst en titel zijn van harte welkom, maar de redactieraad beslist hierover, in overleg met de auteur/vertaler en de uitgever. Bij twijfels en vragen wordt de auteur/vertaler verzocht zo snel mogelijk contact op te nemen met de redactie-secretaris.  

6. Correctie van drukproeven geschiedt door de auteur/vertaler.

 

 



Contact

 

Wilt u meer weten over de reeks? Heeft u zelf een voorstel voor een nieuw deel? Neem dan contact op met de secretaris van de redactie (Vincent Hunink).



latest changes here: 19-12-2011 14:58

 


Radboud Universiteit

GLTC

Uitgeverij Meinema

 

HOME VH / vincenthunink.nl

(c) 2012 V. Hunink

copyright statement  / contact